Η πραγματικά καλή κοινωνία είναι, παντού και κατ’ ανάγκη, πολύ μικρή. (A. SCHOPENHAUER)


Όλες σχεδόν οι, μεγαλοπρέπειες δεν είναι παρά απατηλά φαινόμενα



Εκείνο, ωστόσο, που δυσχεραίνει ιδιαίτερα την πρόσληψη της λυσιτελούς αυτής διάγνωσης είναι η ανωτέρω αναφερθείσα φενάκη με την οποία τα ίδια τα πράγματα μας εξαπατούν. Τούτη θάπρεπε να τήν αποκαλύπτει κανείς νωρίς στους νέους ανθρώπους. Όλες σχεδόν οι, μεγαλοπρέπειες δεν είναι παρά απατηλά φαινόμενα όπως ο διάκοσμος της θεατρικής σκηνής, η δε ουσία του πράγματος απουσιάζει.
Σημαιοστολισμένα λ.χ. και ανθοστολισμένα πλοία, κανονιοβολισμοί, φωταψίες, τύμπανα και τρομπέτες, αλαλαγμοί και ζητωκραυγές - όλα τούτα είναι το έμβλημα, η ένδειξη, το ιερογλυφικό της χαράς· η ίδια, όμως, η χαρά, ως επί το πλείστον, δεν παρευρίσκεται εκεί, μόνον αυτή δεν προσήλθε στην γιορτή.
 Όπου όντως παρευρίσκεται, εκεί έρχεται, κατά κανόνα, απρόσκλητα και απροειδοποίητα, από μόνη της και sans faqon [άτυπα], πλησιάζοντας αθόρυβα. Όλες εκείνες οι σκηνοθεσίες, απεναντίας, δεν έχουν ως σκοπό παρά να δημιουργήσουν σ’ άλλους την εντύπωση πως εδώ έχει, δήθεν, προσέλθει και η χαρά, αυτή η απατηλή εντύπωση στο μυαλό άλλων συνιστά την πρόθεση.

Ακριβώς κατά τον ίδιο τρόπο, οι λαμπρές δεξιώσεις με τους πολλούς κι εορταστικά ενδεδυμένους προσκεκλημένους συνιστούν το έμβλημα της ευγενούς, εκλεπτυσμένης κοινωνικότητας· αντ’ αυτής, όμως, έχουν προσέλθει, κατά κανόνα, μόνον η εκζήτηση, η δυσαρέσκεια και η ανία, καθώς όπου είναι πολλοί οι καλεσμένοι είναι πολύς και ο συρφετός, κι ας έχουν όλα τα παράσημα στο στήθος τους. Η πραγματικά καλή κοινωνία είναι, παντού και κατ’ ανάγκη, πολύ μικρή. Γενικά, πάντως, οι φανταχτερές και παταγώδεις γιορτές και διασκεδάσεις χαρακτηρίζονται πάντοτε από μία κενότητα, μάλιστα από μία εσωτερική παραφωνία· τούτο δε και μόνο λόγω του γεγονότος ότι εναντιολογούν στην αθλιότητα κι ένδεια της ύπαρξης μας κι ετσί, δια της οξείας αντιθέσεως, υπογραμμίζεται η αλήθεια. Όμως, έξωθεν θεωρούμενες, όλες αυτού του είδους οι εκδηλώσεις καταφέρνουν να δημιουργούν εντύπωση, και τούτο ακριβώς είναι ο σκοπός. Έτσι, με τρόπο εξαίσια χαριτωμένο, ο Chamfort λέγει:

«η κοινωνία, οι λέσχες, τα σαλόνια, αυτό που αποκαλείται “η καλή κοινωνία” είναι ένα άθλιο θεατρικό έργο, μία κακή, χωρίς κανένα ενδιαφέρον όπερα, η οποία δεν έχει να προσφέρει τίποτε άλλο από τις μηχανές σκηνής, τα κοστούμια και τον διάκοσμο»· Maximes et pensees [«Πρακτικές αρχές και σκέψεις»]







ΕΓΧΕΙΡΙΔΙΟ ΠΡΑΚΤΙΚΗΣ ΣΟΦΙΑΣ

ARTHUR SCHOPENHAUER

Δεν υπάρχουν σχόλια